Muğla yönünden Denizli yönüne giderken, uzun süre, zor yollardan ilerledikten sonra, hemen sol yanınızda, yeşillikler arasında, bir yamaçta Kale ilçesi görülüyor.
ULAŞIM
İlçe, Denizli-Muğla karayolunun 68.km.dedir. Muğla il merkezine uzaklık ise: 75 km. dir. Aydın iline uzaklık: 162 km. dir. Kale-Tavas arası uzaklık: 25 km. Kale-Muğla arası uzaklık: 75 km. dir. Denizli bölgesinden, Muğla yöresine gidenler, bu yolu kullanıyorlar. Ama; yolun bazı kısımları, sıkıntılı. Her ne kadar doğal güzellikler içinden geçse de, inişli-çıkışlı ve virajlı yollar var.
TARİH
Yörede, en eski yerleşim yeri: Medet Höyüğüdür. Höyük: Eski Tunç, Hitit, Frig, Pers, Yunan, Roma, Bizans ve Türk dönemlerinin kültürel etkilerini taşımaktadır.
Günümüzdeki: Kale’nin güney yanında bulunan ve halen terk edilmiş durumdaki “Eski Kale”, dört tarafı sarp ve üst düzey sayılabilecek bir doğal kayalığın üzerine kurulmuştur. Adı ise: Tabae. Bu şehrin ilk kuruluşuna ait herhangi bir kayıt bulunmasa da, Helenistik dönemde kurulduğuna dair kalıntılar bulunmuştur.
Bu kentin kuruluşu hakkındaki söylentilere göre: Tabenos isimli bir kahraman, Tabae kentini kurmuştur. Kentin bu ismi: “kaya” anlamına gelmektedir.
MÖ.133.yılında, Tabae kenti, Roma kenti olarak görünüyor. Roma imparatorluğunun ikiye bölünmesinden sonra ise; MS.395 yılında, şehir, Bizans sınırları içinde kalır.
12.ve 13.yüzyıllardan sonra, yöre, Türklerin eline geçer. Böylece, kent, Türk yerleşmesine dönüşür. Ancak, Türkler, Tabae adını kullanmazlar. Kale-Davas adını kullanırlar. Bu isim, 1950 yılına kadar devam eder. Bu tarihten sonra ise, “Kale” adı öne çıkar.
İlçe: 1330 yılına kadar, Menteşe Beyliği yönetiminde kalır. Daha sonra ise, 1424 yılında, II. Murat tarafından tamamen Osmanlı Devletine bağlanır.
GENEL
İlçe, adını eski yerleşiminden almaktadır. Eski yerleşim yerinde, tabii bir kale var. Bu nedenle, İlçeye, mahalli olarak “Kale-Tavas” deniliyor.
İlçe arazisi: engebeli ve dağlıktır. Denizden yükseklik: 450 ile 1500 metre arasındadır. Arazi: çok sayıda dereler ve dik-derin vadilerle oyulmuştur.
İklim değerlendirildiğinde: yazları sıcak ve kurak, kışları ılık ve yağışlıdır. Akdeniz iklimi etkindir. En çok yağış, Ocak ayındadır.
İlçenin ekonomisi: genelde tarım ve hayvancılığa dayanır. Bunun yanında: ormancılık ve madencilik de yapılmaktadır.
BİBER
Kale ilçesinde, yoğun olarak üretilen biber: çevre il ve ilçeler tarafından tanınmaktadır. Yaz aylarında ise, yörede “Biber Festivali” düzenleniyor. Bu festivalde: en iyi biber yarışması düzenlenmektedir. Kale biberi: kalitesi ve üretimiyle, burayla özdeşmiştir.
NE YENİR.NE İÇİLİR
İlçede: biber tatarı isimli yemek meşhur. Kale biberinin kızartılması ve üzerine sarımsaklı yoğurt dökülmesiyle yapılır. Kışın ise, kuru biberle de yapılıyor.
NE SATIN ALINIR
Kale ilçesinde: ceviz üretimi yoğundur ve üretilen ceviz gerçekten muhteşem lezzetli.
GEZİLECEK YERLER
TABAE ANTİK KENTİ
İlçenin, 1 km. güneybatısındadır. Büyük İskender’den sonra, Anadolu’da kurulan, kent devletlerindendir. Helenistik dönemden, günümüze kadar, buraya yerleşim sürmüş. Hatta: 30 yıl öncesine kadar, halen üzerinde yerleşim bulunmaktaymış.
Kent: antik dönemde, kendi adına sikke bastırması ile öne çıkıyor. Sikkeler: önce gümüş, daha sonra ise bronz olarak bastırılmış. Kent: iki surlu bir kaledir. Kaleden dolayı, Kale-Davraz olarak bilinir. Doğal bir kale görünümündedir.
Bugün burada görebileceğiniz kalıntılar şunlar
Kaya içindeki Bina
Akropolün kuzeydoğusundadır. Duvarın doğu kanadının, iç kısmında: kayaya oyularak yapılmış, 4 niş var. Binanın çevresinde ve içinde: sunak ve sütun var. Roma döneminde yapılmıştır. Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde de kullanılmıştır.
Kaya Evler
Doğal kayalar oyularak, tek odalar halinde yerleşim yeri olarak kullanılmıştır. Evlerde: ahşap kapılar kullanılmıştır. Odaların iç kısımlarında, nişler var. Bu evler, genellikle kayalık platonun uçurum ve sarp kısımlarındadır.
Cevher Paşa Camisi
Ören yeri içinde, bir cami var. Osmanlı döneminde, 19.yüzyılda yapıldığı düşünülüyor. Bu cami: dikdörtgen planlı, kuzey tarafında son cemaat yeri, kuzeybatı köşesinde de minaresi var. Eski Kale yerleşiminin, başka yere taşınması ve bu yüzden caminin uzun süre kullanılmamış olması nedeniyle, çatısında büyük açıklıklar var.
Tabea Köprüsü
Tek gözlü, kim zamanında ve ne zaman yapıldığı belli olmayan, ancak günümüzde de kullanılan bir köprü.
Hünkar çayırı olarak bilinen bölge, 1995 yılında düzenlenmiş, park ve şenlik alanı olarak kullanılmaktadır. Burada, İstanbul’un fethi kutlamaları sırasında, her yıl geleneksel güreşler yapılmaktadır. Alan yörede yaşayanlar tarafından mesire yeri olarak kullanılmaktadır.