Denizli Çardak

Denizli Çardak

Çardak denildiğinde, aklıma gelen: küçük ve güzel bir ilçe. Özellikle: Acıgöl ilginç. Gölün hemen kıyısında; bir kimyasal fabrikası var. Öğrendiğime göre, Acıgölden elde edilen kimyasal bir madde; çamaşır yıkama deterjanlarındaki bir hammadde olarak kullanılıyormuş.

Bu nedenle, gölün hemen kıyısında, bu kimyasal maddenin üretilmesine yönelik bir fabrika kurulmuş. Bu göl gerçekten ilginç. Göldeki bu hammaddeyi elde etmek için, gölün suları, teraslanmış ve havuzlar halinde ayrılmış. Bu havuzlarda, belli bir süre güneş ışığında kurutulan sudan, bu ham madde elde ediliyor ve göl kıyısındaki fabrikada işlenerek, kullanıma hazır hale getiriliyormuş. İlginç olan, gölün tamamen havuzlar halinde bölünmesi. Bu havuzların arasındaki setlerden, araçla veya yürüyerek ilerleyebiliyorsunuz.

ULAŞIM

Çardak ulaşımının en kolay yanı: hava yolu. Evet, bölgenin yani Denizli yöresinin hava alanı: Çardak ilçesi sınırları içinde. Hava alanı, hemen Denizli-Afyon kara yolunun bitişiğinde. Aslında, Çardak hava alanı, 1991 yılında hizmete girmiş olup, askeri/sivil bir hava alanı olarak düşünülerek yapılmıştır.

Yani, ulaşım yönünden çok şanslı bir yer. Ankara asfaltı, ilçenin tam ortasından geçiyor. Denizli-Çardak arasında ise, bölünmüş yol var.

TARİH

İlçenin tarihçesi, Selçuklular ile başlar. Selçuklular döneminde “Hanabat Kervansarayı” bölgeye yapılmış en önemli eser olarak öne çıkar. Bölgede daha sonra, Germiyanoğullarının hakimiyeti görülür. Daha sonra ise, Yıldırım Beyazıt tarafından, bölge Osmanlı topraklarına katılır. Timur dönemini takiben, 1429 yılında, bölge yine Osmanlılar tarafından ele geçirilir.

Cumhuriyet döneminde küçük bir köy olan İlçe, önce Dinar ve daha sonra ise Honaz ve Bozkır bucaklarına bağlanmıştır. 1958 yılında ise, Denizli iline bağlanarak, ilçe statüsüne geçer.

Çardak isminin kaynağı: Çardak halkı, daha önceleri, Maymun dağı eteklerindeki bir köyde yaşarlarmış. Halk, hayvanlarını güneş sıcağından korumak için, evlerinin ön tarafında veya yanlarında “Çardak” denilen gölgelikler oluştururlarmış. Bu küçük Türkmen köyünün, hemen güneyindeki kervan yolundan geçen, diğer köylüler ise, bu nedenle, buraya “Çardaklı Köy” adını vermişlerdi. Bu isim, yerli Türkmen halkı tarafından benimsenir ve günümüze “Çardak” olarak gelir.

GENEL

Ekonomik değerler düşünüldüğünde: yöre halkının tarım ve hayvancılıkla geçimini sağladığı görülür. Yörenin iklimi: yazları sıcak ve kurak, kışları yumuşaktır. Daha doğrusu, bir geçiş iklimi var.

GEZİLECEK YERLER

Denizli Çardak gölü-Acı göl

ACI GÖL (ÇARDAK GÖLÜ) 

Çardak ile Afyon-Dazkırı ilçesi arasındadır.  Söğüt dağlarından inen su ile besleniyor. Rakımı: 836 metredir. Suyu: acı ve tuzludur. Derinliği: 3-4 metre civarındadır. Gölde: tuz ile birleşik, potasyum, sodyum ve sülfat var. Bu nedenle: göl kıyısında: özel kimyasal tesisler kurulmuş. Bu tesislerde: gölden elde edilen sodyum-sülfat ham maddesi arıtılıyor. Bu ham madde: deterjan, kozmetik, cam, boya ve deri sanayinde kullanılıyor.

BEYLERLİ (ÇALTI) GÖLÜ

Acıgöl’ün 20 km. güneybatısında bulunan Çaltı gölünün suları ise tatlıdır. Derinliği azdır. En derin yeri: 4 metredir. Denizden yüksekliği: 850 metredir. Suyu, bir kanalla Acıgöl’e veriliyor. Acıgöl-Çaltı Gölü bölgesi, aynı zamanda kuş türleri gözlenmektedir. Burada, günümüze kadar 203 tür kuş gözlenmiştir. Bunlardan, 22 tanesi, burada kuluçka yapmıştır. Bunların en yoğun olanları: Toy ve Turna. Gölde balık yetişmiyor.

Denizli Çardak Çardakhan Kervansarayı

ÇARDAKHAN KERVANSARAYI 

İlçe merkezindedir. Kitabesine göre: Alaaddin Keykubat zamanında, 1299 yıllarında yapılmıştır. Oldukça geniş bir kare avlusu, 6 bölümlü holü ile, Sultan hanlarının sade bir benzeri olarak gösteriliyor. Han, Dinar ilçesine bağlı bulunduğu dönemde: “Hanabat” adıyla anılmıştır. Kurtuluş savaşı sırasında ise, tahıl ambarı olarak kullanılmıştır.

Denizli Güney gezi yazısı için  Güney

Denizli Beyağaç

Denizli Beyağaç

Daha çok, tarihi kalıntılardan ziyade, yeşilliğin ve tabiat güzelliklerinin ön plana çıktığı bir yöremiz. Özellikle, bu civarda çadırlı kamping arayanlar için ideal ve güzel yerler var. Yani; tertemiz bir hava, bol oksijen, yazın sıcak günlerinde serin bir ortam arzulayanlar için, burası ideal. Buyurun, Beyağaç’a.

ULAŞIM

İlçe, il merkezi Denizli’ye: 94 km. uzaklıktadır.

TARİH

Beyağaç ilçesinin bulunduğu topraklar, Osmanlı döneminde, Padişah III. Ahmet’in kızı Mihrişah Sultana çeyiz olarak verilmiş. Buranın geliri ise, vakfedilerek, Mihrişan Sultan tarafından, Medine’ye verilmiş.

İlçenin tarihi geçmişi hakkında, bundan başka, aydınlatıcı bilgiler yok. Ancak: 1966 yılında, Eskere ve Sarıyer köylerinin birleşmesiyle meydana geldiği ve 1972 yılında ise Belediye olarak tescil edildiği biliniyor. 1991 yılında ise, Kale ilçesinden ayrılarak, müstakil ilçe olmuş.

Denizli Beyağaç

GENEL

Büyük Menderes nehrine dökülen “Akçay” ilçe merkezinden geçiyor. Ayrıca: Sandras Dağı, tüm ihtişamı ile buradan gözlenebiliyor. İlçe verimli bir ova üzerine kurulmuş olup, rakımı: 650 metredir.

İlçenin en önemli özelliği: anıt ağaçları, yaşları yüzlerce yıllık karaçamların bulunması. Yazımın giriş kısmında belirttiğim gibi: yeşillikler içinde, kamp hayatı yaşamak isteyenler için, İlçe sınırları içinde çok güzel yerler var.

Bunun dışında: ilçe halkının başlıca geçim kaynakları: tütün üreticiliğidir.

İklim durumuna gelince, soğuk bir yer. Çevre ilçelere nazaran kar yağar ve bir süre yerde kalır.

GEZİLECEK YERLER

Denizli Beyağaç Topuklu yaylası

TOPUKLU YAYLASI

Burası; ilçe merkezine 20 km. uzaklıktadır. Köyceğiz ilçe merkezine ise, 30 km. uzaklıktadır. Halen kullanılan yol: ilçe üzerinden. Ama, Köyceğiz yolu üzerinden de yaylaya bağlantı yolu yapılması çalışmaları sürdürülüyor. Bayağı yüksek bir yer, rakım, yaklaşık: 1700 metre. Yaylanın batısındaki tepelerden, hiç akla gelmez ama, Gökova körfezini ve yaz aylarında, gün batımını izlemek, muhteşem keyifli.

Evet, bu yayladaki tesisler, güneş enerjisiyle aydınlatılıyor. Burada: restoran, fırın, tandır kuyusu ve alabalık tesisleri var. Alt yapı çalışmaları tamamlanmış. Çeşme, duş ve tuvaletler de bulunuyor. Konaklama yapmak ta mümkün. Yayladaki toplam yatak sayısı: 70. Yaklaşık 30 civarında bungalov tipi ev bulunuyor. Alanın yarısı, doğal çim. Her yıl Haziran ayında, yaylada şenlikler düzenleniyor.

Denizli Beyağaç Kartal Gölü

KARTAL GÖLÜ

İlçe merkezine 23 km. ve Denizli il merkezine 129 km. uzaklıktadır. Sandraz dağının zirvesindedir. Buzul çağında oluşmuş bir krater gölü olduğu düşünülüyor. Rakımı: 1903 metre.

Milli Park ilan edilerek koruma altına alınmış ve Doğal Sit alanı olarak ilan edilmiştir. Çiçekbaba dağının zirvesinde, kuzeye bakan yamaçtadır. Ülkemizin en yaşlı “karaçam ormanı” buradadır. Ağaçların yaşları: 850-1300 yıl arasındadır. Kartal Gölü ve “Anıt Orman” çevresi: bitki florası bakımından çok zengin. Burası: her ne kadar yüksek ve soğuk olsa da, Haziran ayı ortalarından itibaren, çadırlı kamp yeri olarak ve piknik alanı olarak kullanılıyor.

Her yıl, Ağustos ayının son Perşembe günü, burada, Eren Şenlikleri düzenleniyor ve bütün yöre halkı, buraya geliyor ve şenliğe katılıyor.

Denizli Beyağaç Karagöl

KARAGÖL

İlçe merkezine 16 km. uzaklıktadır. Ortalama rakım: 1335 metredir. Ancak, Temmuz ayı ortalarında, gölün suyu tamamen çekiliyor. Ekim yada Kasım aylarında, yeniden su tutulmaya başlanıyor. Çünkü, göl, tamamen yağmur sularıyla besleniyor. Çevresinde çok sayıda, karaçam ağacı var. Bunların yoğunluğunun yaşı: 1000 civarında olduğu tahmin ediliyor.

Denizli Sarayköy gezi yazım için Sarayköy

Denizli Kale

Denizli Kale

Muğla yönünden Denizli yönüne giderken, uzun süre, zor yollardan ilerledikten sonra, hemen sol yanınızda, yeşillikler arasında, bir yamaçta Kale ilçesi görülüyor.

ULAŞIM

İlçe, Denizli-Muğla karayolunun 68.km.dedir. Muğla il merkezine uzaklık ise: 75 km. dir. Aydın iline uzaklık: 162 km. dir. Kale-Tavas arası uzaklık: 25 km. Kale-Muğla arası uzaklık: 75 km. dir. Denizli bölgesinden, Muğla yöresine gidenler, bu yolu kullanıyorlar. Ama; yolun bazı kısımları, sıkıntılı. Her ne kadar doğal güzellikler içinden geçse de, inişli-çıkışlı ve virajlı yollar var.

Denizli Kale

TARİH

Yörede, en eski yerleşim yeri: Medet Höyüğüdür. Höyük: Eski Tunç, Hitit, Frig, Pers, Yunan, Roma, Bizans ve Türk dönemlerinin kültürel etkilerini taşımaktadır.

Günümüzdeki: Kale’nin güney yanında bulunan ve halen terk edilmiş durumdaki “Eski Kale”, dört tarafı sarp ve üst düzey sayılabilecek bir doğal kayalığın üzerine kurulmuştur. Adı ise: Tabae. Bu şehrin ilk kuruluşuna ait herhangi bir kayıt bulunmasa da, Helenistik dönemde kurulduğuna dair kalıntılar bulunmuştur.

Bu kentin kuruluşu hakkındaki söylentilere göre: Tabenos isimli bir kahraman, Tabae kentini kurmuştur. Kentin bu ismi: “kaya” anlamına gelmektedir.

MÖ.133.yılında, Tabae kenti, Roma kenti olarak görünüyor. Roma imparatorluğunun ikiye bölünmesinden sonra ise; MS.395 yılında, şehir, Bizans sınırları içinde kalır.

12.ve 13.yüzyıllardan sonra, yöre, Türklerin eline geçer. Böylece, kent, Türk yerleşmesine dönüşür. Ancak, Türkler, Tabae adını kullanmazlar. Kale-Davas adını kullanırlar. Bu isim, 1950  yılına kadar devam eder. Bu tarihten sonra ise, “Kale” adı öne çıkar.

İlçe: 1330 yılına kadar, Menteşe Beyliği yönetiminde kalır. Daha sonra ise, 1424 yılında, II. Murat tarafından tamamen Osmanlı Devletine bağlanır.

GENEL

İlçe, adını eski yerleşiminden almaktadır. Eski yerleşim yerinde, tabii bir kale var. Bu nedenle, İlçeye, mahalli olarak “Kale-Tavas” deniliyor.

İlçe arazisi: engebeli ve dağlıktır. Denizden yükseklik: 450 ile 1500 metre arasındadır. Arazi: çok sayıda dereler ve dik-derin vadilerle oyulmuştur.

İklim değerlendirildiğinde: yazları sıcak ve kurak, kışları ılık ve yağışlıdır. Akdeniz iklimi etkindir. En çok yağış, Ocak ayındadır.

İlçenin ekonomisi: genelde tarım ve hayvancılığa dayanır. Bunun yanında: ormancılık ve madencilik de yapılmaktadır.

Denizli Kale

BİBER

Kale ilçesinde, yoğun olarak üretilen biber: çevre il ve ilçeler tarafından tanınmaktadır. Yaz aylarında ise, yörede “Biber Festivali” düzenleniyor. Bu festivalde: en iyi biber yarışması düzenlenmektedir. Kale biberi: kalitesi ve üretimiyle, burayla özdeşmiştir.

Denizli Kale

NE YENİR.NE İÇİLİR

İlçede: biber tatarı isimli yemek meşhur. Kale biberinin kızartılması ve üzerine sarımsaklı yoğurt dökülmesiyle yapılır. Kışın ise, kuru biberle de yapılıyor.

NE SATIN ALINIR

Kale ilçesinde: ceviz üretimi yoğundur ve üretilen ceviz gerçekten muhteşem lezzetli.

 

GEZİLECEK YERLER

Denizli Kale Tabae

TABAE ANTİK KENTİ

İlçenin, 1 km. güneybatısındadır. Büyük İskender’den sonra, Anadolu’da  kurulan, kent devletlerindendir. Helenistik dönemden, günümüze kadar, buraya yerleşim sürmüş. Hatta: 30 yıl öncesine kadar, halen üzerinde yerleşim bulunmaktaymış.

Kent: antik dönemde, kendi adına sikke bastırması ile öne çıkıyor. Sikkeler: önce gümüş, daha sonra ise bronz olarak bastırılmış. Kent: iki surlu bir kaledir. Kaleden dolayı, Kale-Davraz olarak bilinir. Doğal bir kale görünümündedir.

Denizli Kale Tabae

Bugün burada görebileceğiniz kalıntılar şunlar

Kaya içindeki Bina

Akropolün kuzeydoğusundadır. Duvarın  doğu kanadının, iç kısmında: kayaya oyularak yapılmış, 4 niş var. Binanın çevresinde ve içinde: sunak ve sütun var. Roma döneminde yapılmıştır. Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde de kullanılmıştır.

Denizli Kale  Kaya Evler
Kaya Evler

Doğal kayalar oyularak, tek odalar halinde yerleşim yeri olarak kullanılmıştır. Evlerde: ahşap kapılar kullanılmıştır. Odaların iç  kısımlarında, nişler var. Bu evler, genellikle kayalık platonun uçurum ve sarp kısımlarındadır.

Denizli Kale Cevher Paşa Camisi
Cevher Paşa Camisi

Ören yeri içinde, bir cami var. Osmanlı döneminde, 19.yüzyılda yapıldığı  düşünülüyor. Bu cami: dikdörtgen planlı, kuzey tarafında son cemaat yeri, kuzeybatı köşesinde de minaresi var. Eski Kale yerleşiminin, başka yere taşınması ve bu yüzden caminin uzun süre kullanılmamış olması nedeniyle, çatısında büyük açıklıklar var.

Tabea Köprüsü

Tek gözlü, kim zamanında ve ne zaman yapıldığı belli olmayan, ancak günümüzde de kullanılan bir köprü.

Tavas tanıtımı.

Muğla tanıtımı.

Denizli tanıtımı.