Yeşilli-Mardin arası uzaklık: 12 km. Yeşilli-Diyarbakır arası uzaklık: 102 km. Yeşilli-Şanlıurfa arası uzaklık: 197 km. Yeşilli-Batman arası uzaklık: 138 km.
GENEL:
İlçe, yeşil bir vadinin içinde mesire yerleriyle ünlüdür. Bahçe kültürü son derece gelişmiş olan ilçede yeşillikler içinde kasırlara rastlamak mümkündür.
Eski adı “Rışmıl” dır. Yeşil örtünün bol olmasından dolayı “Yeşilli” adı verilmiştir.
İlçe yemyeşil bir vadi içinde, mesire yerleriyle öne çıkar.
Bahçe kültürü son derece gelişmiştir. Yeşilli denince akla kiraz gelir, çünkü burada oldukça bol kiraz bulunur.
ULUSLARARASI KÜLTÜR SANAT VE KİRAZ FESTİVALİ:
Yeşilli Kaymakamlığı ve Belediye tarafından düzenlenen ve 3 gün süren festival açılış töreni ile başlar. Daha sonra kortej yürüyüşü yapılır. Evet festival her yıl geleneksel olarak yapılmaktadır.
GEZİLECEK YERLER
MOR YAKUP VE MOR KURYAKOS KİLİSESİ
İlçe merkezine bağlı Bülbül köyündedir. Köy: il merkezine 10 km ve ilçe merkezine 5 km uzaklıktadır.
Köy: bağlar ve sulak bahçelerle çevrilidir.
Köyün bir diğer özelliği ise El-Nıhman kalesinin eteklerinde kurulu olmasıdır.
Kalenin sarp kayalıklarında 4 ve 5’nci yüzyıldan kalma, rahiplerin inzivaya çekildikleri kayadan oyulmuş mabetlerin olduğu söylenir.
Bunların bir kısmı, bir tek kişinin kalabileceği tarzda küçük yerlerdir.
Eskiden beri Süryani yerleşim alanı olan köyde, 1998 yılında 10 Süryani aile bulunmakta, köyde 5 kilise vardır. Bu kiliselerin yapılış tarihleri kesin olarak bilinmemektedir.
Mor Yakup Kilisesinin kapısında, Süryanice bir yazıtta MS 1856 yılında inşa edildiği yazmaktadır.
BAHÇEBAŞI MAĞARALARI:
Yeşilli ilçesi Bahçebaşı Mahallesinde bulunan iki adet mağara önemli bilgiler vermektedir.
Bu mağaralar: Kızıltepe-Nusaybin ovasından başlayıp kuzeye doğru açılan, yaklaşık 11 km uzunluğundaki derin bir vadinin en kuzey sınırında bulunmaktadır.
Yaklaşık 1100 metre yükseklikte bulunan mağaraların ortasında bulunan vadi, güneye doğru daha geniş bir form kazanır ve yaklaşık 550 metre yükseklikte bulunan Kızıltepe-Nusaybin ovasında son bulur.
Mağaraların bulunduğu alan, tamamen kireç taşı kayalıklarla çevrilidir. Söz konusu mağaraların yer aldığı bu noktada bölge için hala önemli olan bir kaynak suyu bulunmaktadır.
Bahçebaşı 1 Mağarası: söz konusu vadinin doğu yamacındadır.
Bahçebaşı 2 Mağarası: Vadinin batı yamacında ve 1 Numaralı mağaranın hemen karşısındadır.
Şimdi her iki mağara hakkında da kısa bilgiler vereceğim.
1 Numaralı Mağara:
Mahallenin yaklaşık 3 km kuzeydoğusundadır. Tavanının önemli bir bölümü çökmüştür. Mağaranın girişi güneybatıya bakar. Yüksekliği yer yer 3-4 metre arasındadır. Mağara yaklaşık 10 metre genişliğinde ve 7-8 metre derinliktedir. Mağara tabanında yer yer kireç taşı ana kaya görülür. Mağara ve terası, günümüzde hayvan barınağı olarak kullanılıyor. Ayrıca teras bölümünde üzüm bağları da bulunuyor. Teras bölümündeki bu bağlık alanda, toprağın da karıştırılmasına bağlı olarak, çok sayıda çakmak taşı ve obsidiyen parça bulunmuştur.
2 Numaralı Mağara:
Mahallenin yaklaşık 1 km batısındadır. Tabanında yer yer ana kaya görülür. Mağara girişi doğuya bakar. Yüksekliği yer yer 2-2.5 metre arasında değişir. Mağaranın genişliği 10 metre ve derinliği 9 metredir. Günümüzde hayvan barınağı olarak kullanılmaktadır. Teras bölümünde çok sayıda çakmak taşı ve obsidiyen alet bulunmuştur.
Mardin Nusaybin gezi yazımı okumak için Nusaybin