Önce biraz antik Mısır dönemine gidelim.
Mısır da 40 binden fazla kap bulunmuştur.
Bunların çoğu Erken Hanedanlık dönemi yani yaklaşık MÖ 3100-yılları arasına aittir.
Ritüel yağları ve cenaze adakları için kullanılan bu kapların, bir zamanlar taş veya bakır aletler kullanılarak, yapılan zahmetli el emeğinin ürünü olduğu düşünülüyordu.
Ancak 1883 yılında yapılan bir gözlem sonucu: “Vazoların kıvrımları o kadar düzenli ve cilaları o kadar ince ki, sanki dönen bir alet gibi mekanik bir araç kullanılmış gibi görülüyor” açıklaması yapılmıştır.
Evet, işte antik Mısırlıların ürettikleri vazolar hakkındaki bilgiler bunlar.
Gelelim günümüze:
Günümüzde: Hatshepsut Tapınağından Mennon Heykellerine giderken, yol üzerinde birçok taştan vazo imal eden zanaatkarların çalıştığı ve satış yapılan yerler var.
Bunları gezip gördüm.
İşte vazoların yapımı ve satışı görüntüleri;
Evet, günümüzde Mısırlı zanaatkarlar, turistler için müze replikası alçıtaşı kaplar yapmak üzere, atalarının kullandığı eski teknikleri kullanmaktadırlar.
Ham taş, taş dövme veya çekiçleme yoluyla kaba bir şekil alır.
Kaba şekil, çakmaktaşı keskilerle yontularak inceltilir ve kuvars kumu bulamacı kullanılarak, taşlara sürtülerek parlatılır.
Kabın iç kısmı, aşındırma amacıyla kuvars kumu bulamacı sürüklenerek, boru şeklinde bir bakır matkap kullanılarak oyulur.
Daha sonraki oyma işlemi, eski Mısırlılar tarafından iyi belgelenmiş bir teknik kullanılarak, hilal şeklindeki çakmaktaşı veya kalsedon matkapları ile gerçekleştirilir.
Antik dönemde, sert taşlar örneğin diyorit bile kuvars bulamacı uygulanarak ve taşlar sürtülerek benzer şekilde şekillendirilirdi.
Ancak bu işlem çok daha yavaş gerçekleşirdi.
Örneğin, granit için malzeme çıkarma hızı alçıtaşına göre yaklaşık 10 kat daha düşüktür.
Evet bu zanaarkarların yaptıkları eserler, satış dükkanında turistler için satışa sunulmuş, gezdim, fiyatlar aşırı yüksekti, almadım.