Fransa’nın Belçika sınırındaki, dördüncü büyük şehridir.
Şehrin ismi “Deüle” nehrindeki bir adadan gelir.
Tarih boyunca Romalıların egemenlik bölgesi olan şehrin ismi, eski Fransızcada “L”isle” olarak kullanılmış ve bu isim, günümüze “Lille” olarak gelmiştir.
Yaklaşık 220.000 nüfus bulunur.
Belçika sınırındaki 700.000 kişilik nüfus yoğunluğu ile şehrin metropolü, 1.9 milyon kişiyi bulur. Ulaşım da, TGV (yüksek hızlı tren) istasyonu, büyük kolaylık sağlar.
Lille şehri ile Brüksel arasındaki yolculuk, 38 dakika sürer. Paris, 1 saat 26 dakika uzaklıktadır. Lyon 3 saat 50 dakika, Marsilya 4 saat 30 dakika, Bordo 5 saat, Montpellier 5 saat sürer.
Günümüzde, hızlı tren hattı, burada kesişmektedir. Şehir: bir zamanlar “Deule Nehri” üzerinde küçük bir ada iken, özellikle 19’ncu yüzyılda, belli başlı sanayi merkezlerinden biri haline gelmiştir.
21’nci yüzyılda ise, dinamik bir kültür merkezi olunca, şehir iyice önem kazanmıştır. Dolayısı ile: şehir, mimarisiyle, sanat koleksiyonlarıyla, mutfağı ve kültürüyle hızla yükselmiştir.
Şehirdeki gezinize: Eski Lille merkezinden başlayınız. Burada: özenle korunmuş dar sokaklarda, çoğu son dönemde restore edilmiş ve günümüzde kaliteli mağazalara, yerel lezzetlerin sunulduğu restoranlara ve şehrin geçmişini anımsatan barlara dönüştürülmüş, tuğla ve taştan yapılmış Flaman evlerini görebilirsiniz.
Şehri, tur otobüsü ile gezmek isterseniz, bu da mümkün. Ses ve görüntü sistemleri bulunan tur otobüsü, Lille şehrinin en ünlü bölgelerinden geçerek, şehirde keşif yapmak isteyenlere hizmet vermektedir. Bu otobüsler, Lille Tourist Office, Palais Rihour bölgesinden hareket etmekte olup, 50 dakikalık gezi süresi için, 11 Euro ödemeniz gerekir.
Ayrıca: şehir, 2004 yılında “Avrupa Kültür Başkenti” olarak seçilmiş ve “Sanat ve Tarih Şehri” unvanını elde etmiştir. Bu nedenle: kültür ve turizm için, mükemmel bir hedef olarak statüsünü korumuştur.
Toplu Taşıma
Şehirde, kapsamlı bir toplu taşıma sistemi bulunmaktadır. 1983 yılında yapılan metro hattı, 45 km. dir ve 60 istasyonu bulunmaktadır. 2 hatlıdır.
Tramvay ise, 2 hatlıdır ve 35 durağı bulunmaktadır.
Otobüs ise, 60 güzergahta faaliyet sürdürmektedir. Otobüs, tramvay ve metro, her gün: 05.30-24.00 arasında çalışır. Tüm ağ için standart yolculuk ücreti, 1.50 Euro’dur. 10 biletlik toplu alımlarda, kart: 12.50 Euro’dur.
Şehir içi ulaşımda, şehirde birkaç gün kalacaksanız, toplu ulaşım araçlarından yararlanmak için “Lille’s City Pass” isimli, indirimli toplu taşım kartı kullanabilirsiniz. 24 biletlik kart 25 Euro ve 48 biletlik kart 35 Euro’dur. Bu kart ile: 27’den fazla müze, turistik mekan ve Lille toplu taşıma ağı (metro, otobüs, tramvay) için ücretsiz kullanım hakkı kazanırsınız.
GEZİLECEK YERLER
Lille Cathedral-Notre Dame de la Treille
Şehirde, ulusal anıt ilan edilerek koruma altına alınmış bir katedral yapısıdır. 1854 yılında başlanan inşaat, 1913 yılında tamamlanmıştır. İlk projede: 132 metre uzunluğunda, 115 metre yüksekliğindeki kuleler düşünülürken, savaşlar ve mali zorluklar nedeniyle, bu planlar uygulanamamıştır.
Ana cephe: ancak, 1999 yılında tamamlanabilmiştir. Merkezi bölüm: 28 mm. Kalınlığında beyaz 110 adet mermer levha ile kaplanmış ve 30 metre yüksekliğinde sivri tepeli kemerleri olan, metal bir yapı olarak oluşturulmuştur.
Üst kısımdaki camda “kıyamet” temasını anlatan, gül pencere, ressam Ladislas Kijno tarafından yapılmıştır. Demir kapı ise Yahudi heykeltıraş Georges Jeanclos tarafından yapılmıştır.
Kilisede, 12’nci yüzyıldan kalma bir “Meryem” heykeli ilgi çeker.
Saint Maurice’s Kilisesi
1868 yılında, şehrin genişlemesi sonucu yapılmış, Gotik mimari üslubun egemen olduğu bir yapıdır. Onun, beş nefli ve cephede kendisini gösteren kulesi ilgi çekmektedir. Yapının içi kısmı: 17 ve 18’nci yüzyıl, Lille resim sanatçıları tarafından yapılmış resimlerle bezenmiştir. Merkez şapeli “1485” yılında, şehri savunan Lille Topçularına ve askerlerine adanmıştır.
Lille Citadel
Şehrin, beşgen kale duvarlarıdır. 1667-1670 yılları arasında inşa edilmiştir. 2200 metre toplam çevresi ile, bir yıldız şeklinde, şehrin çevresini çevirmiştir.
Kale: nehirlerin kavşağında, bataklık üzerine, şehrin batısında inşa edilmiştir. Bu bataklık ve su-çamur alanı, kalenin kuşatılması sırasında, savunmanın etkisini arttırmak için kullanılmıştır. Kalenin çevresinde, 1700 hektarlık bir alanda, zaman zaman 55 cm. varan su bulunur. Bu sular, 1750 yılında açılan kanallarla bölgeye aktarılmıştır.
Yapı: Dubben Vauban tarafından tasarlanmış en önemli kalelerden birisidir. Kraliyet giriş kapısı: görkemli “Güneş Kral” ı öven bir Latince yazıt bulundurmaktadır.
Onun yapılarının mimari kalitesi, günümüzde dikkati çekmektedir. Yapının büyük bölümü, günümüzde ulusal tarihi anıt olarak ilan edilerek koruma altına alınmıştır. Burası, halen, Fransız ordusu tarafından işgal edilmiştir ve burayı gezmek, ancak rehberli turlar ile mümkün olmaktadır.
Citadelle Parkı ve Hayvanat Bahçesi
Lille şehrinin en büyük ve en çok ziyaret edilen parkıdır. 60 hektarlık bir alana yayılmıştır. Park içinde, bir de hayvanat bahçesi bulunmaktadır. Bu bahçede: maymunlar, zebralar, panter ve nadir kuşlar görülür. Burada, 70 farklı türden, toplam 400 hayvan bulunmaktadır. Ayrıca: yine park alanı içinde, ilgi çeken ve nadir bulunan ağaçlar görülür.
Porte de Paris
Burası, şehirdeki anıtsal bir kapıdır. 1667 yılında, 14. Louis tarafından yaptırılmıştır. Yapı üzerinde: güç sembolü olarak “Herkül”, savaş tanrısı “Mars” bulunur. Kemerin üstünde, tüm dünyayı fetheden iki melek “Sun King” betimlemeleri görülür. Surlar: 1858 yılında yıkılınca, bu anıtsal kapı: dairesel bir şekil almıştır.
Porte de Roubaıx
Burası: 1620 yılında, şehrin kuzey tarafındaki duvar-sur üzerine dikilmiş, İspanyol anıtıdır. 1617-1621 yılları arasında yapılmıştır. Anıtın bulunduğu kapının hemen solunda, 1624 yılına tarihlenen “Old Men House” bulunmaktadır.
Lille Belediye Binası ve Belfry
Bu yapı: 1924-1932 yılları arasında, üçgen Flaman evlerinden esinlenerek yapılmıştır. Çan kulesi, 104 metre yüksekliktedir ve “UNESCO” tarafından “Dünya Kültür Mirası Listesine” dahil edilerek koruma altına alınmıştır. Düşününce şaşırdım, bu yapı, ülkemizdeki “Efes Antik Kenti” ile aynı kategori de düşünülüyor, inanılır gibi değil.
Burayı ziyaret etmek isterseniz: Çarşamba-Pazar günleri arasında, saat: 09.30-14.00 arasında açıktır. Giriş ücretlidir ve yetişkinler için 6 Euro, çocuklar için Euro ödemek gerekir. Ancak, kuleye çıkan asansöre ulaşmak için, öncelikle 100 basamaktan oluşan bir merdiveni çıkmanız gerekiyor.
Euralille
Şehirdeki, Yüksek Hızlı Tren İstasyonu (TGV) “Lille Europe”, 1994 yılında açılmıştır. Burada: hızlı tren istasyonuna ilaveten: Lille Grand Plais (kongre merkezi, sergi salonu, konferans salonu) ve Euralille alışveriş merkezi bulunur. Bu kompleksin oluşturulmasında, birçok mimar, işbirliği yapmıştır.
Vieille Bourse-Eski Borsa
17’nci yüzyıl mimarisi özelliklerini yansıtır. Yapının inşaatı: 1652-1653 yılları arasındaki süreyi kapsamaktadır. Şehrin en güzel yapısı olarak önem kazanır. Yapı: kemerli bir avlu çevresinde, 24 küçük evden oluşmaktadır. Yaz aylarında, burada düzenlenen “tango” gösterileri ilgi çeker.
Place du Theatre-Ticaret Odası
1701 yılında, 16.Louis tarafından kurulan ticaret odasının yapısıdır. Alfred Mongy tarafından yapılan yapı, 1909 yılında açılmıştır ve Opera binasının hemen yanındadır.
Evet, yapının 76 metre yükseklikteki “çan kulesi” şehrin ticari gücünü simgelemektedir.
P’tit Quinquin Statue
Bu şehirdeki bir anıttır. Rue Nationele meydanındadır. Alexandre Destousseaux tarafından, 1853 yılında yapılmıştır. Anıt: betimlediği görüntü nedeniyle “ninni” olarak bilinir. Saint-Sauveur bölgesinde yaşayan, dantel yapımcısı, yoksul bir kadının, dokunaklı hikayesini anlatmaktadır.
Maison Folie de Wazemmes
Bu yapı: 2004 yılında, Lille şehrinin “Avrupa Kültür Başkenti” seçilmesi nedeniyle yapılmıştır. Her ilçe merkezinde bulunan bu eski endüstriyel binalar; yeniden tasarlanmıştır ve insanları karşılamak, fikir alışverişinde bulunabilecekleri yerler olarak sanatçılar, dernekler ve şehir sakinleri tarafından kullanılmaktadırlar. Evet, buralarda, sergi alanları, prova odaları, sanatçı konutları, toplantı salonları bulunuyor. Bu yeniden tasarlanan binalar arasında öne çıkanlar: eski bir bira fabrikasının tonozlu tuğla bodrumu bulunmaktadır.
Place du General de Gaulle
Vieux Lille bölgesinin tam ortasındadır.
Fransa tarihinin önemli şahsiyetlerinden De Gaulles: 22 Kası 1890 tarihinde, buradaki dedesinin evinde doğmuştur. Günümüzde “ulusal anıt” ilan edilerek koruma altına alınan ev, kendisinin arkadaşları tarafından, 1967 yılında satın alınmıştır. Günümüzde ise, müze olarak kullanılmaktadır. Müzede: De Gaulle’nin çeşitli kişisel eşyaları (beşik, vaftiz bornozu, kılıç vb. gibi) sergilenmektedir.
Grand Place-Main Square
Bu meydan, Lille şehrindeki favori buluşma yeridir. Meydan: 17’nci yüzyıl mimarisinin görüntüsünü vermektedir. Burada bulunan ve 1952-1953 yılları arasında yapılan borsa binası, en güzel yapıların başında gelmektedir. Meydanda bulunan “Grand Garde” isimli bina, bir zamanlar, nöbetçilerin evi olarak kullanılmakta iken, günümüzde “Theatre du Nord” olarak kullanılmaktadır.
Place du Theatre-Nouvelle Bourse ve Opera
Burası, 1907 yılında, tiyatroda yangın sonrasında, Lilleli mimar Louis-Marie-Condonnier tarafından tasarlanarak inşa edilmiştir. Takip eden süreçte, yapı: 1914 yılında işgal sırasında Almanlar ve ardından 1923 yılında Fransızlar tarafından yeniden açılmıştır. Yapının girişinde anıtsal bir merdiven bulunur. Bu mermer, alçı, altın ve köpüklü kristallerden oluşan merdiven, 16. Louise stilindedir ve görkemli bir dekor içerir.
İç bölümde, 1126 seyirci kapasiteli bir salon bulunur.
Tanrıça Heykeli
Grand Place olarak bilinen binanın tepesinde, bir anıt duruyor. Bu anıt: Eylül 1792 tarihinde, Avusturyalıların şehri kuşatması sırasında, şehirlilerin direncinin ifadesi olarak dikilmiştir ve “tanrıça” olarak isimlendirilir. Bronz Tanrıça: sağ elinde, topları yok eden bir asa tutar. Evet, bu anıt: mimar Charles Benvignat tarafından tasarlanmış ve 1845 yılında yapılmıştır.
Palais des Beaux Arts-Palace de la Republique
Şehrin “Güzel Sanatlar Sarayı” olarak bilinen, burası, 1900’lü yıllarda yenilenmiştir. Fransa ülkesinde, Paris dışındaki en büyük müzelerden birisidir. 19’ncu yüzyılın başlarında, Jean-Antoine Chaptal tarafından yaptırılmıştır.
Özellikle: 1795 yılındaki Fransız Devrimi sırasında el konulan resimlerin, toparlanması amacı ile yaptırılmıştır. Resimler: 1808-1823 yılları arasında, burada toparlanmış ve müze, 1809 yılında açılmıştır. En son olarak ise, 1997 yılında kapsamlı bir restorasyon yapılmış ve müze yeniden ziyarete açılmıştır.
Evet: Paris-Louvre Müzesinden sonra, Fransa’nın en büyük, ikinci resim-heykel-çizim-seramik ve benzeri eserler koleksiyonu burada bulunmaktadır. Koleksiyon içinde eseri bulunan bazı sanatçılar şunlardır: Rubens, Van Dyck, Goya, Tissot, Rembrant, Raphael, Donatello vs. Sanat severlerin, bu müzeyi mutlaka ziyaret etmelerini öneririm.
Hospice Comtesse Museum
Eski şehrin merkezinde yer alan müze, 1939 yılına kadar ziyarete açık kalmıştır. 1237 yılında, Kontes Jeanne de Flandere tarafından kurulan bir hastanede yer almaktadır. Günümüzde görülen yapılar: 15-17 ve 18’nci yüzyıldan kalmadır. Panelli-beşik tonozlu çatısı olan bu yapılar: iki avlunun ve bir bahçenin çevresinde düzenlenmiş, hastane binaları ve şapel ve hastane koğuşundan oluşmaktadır.
Evet, 1962 yılından bu yana: binalar içinde, 17’nci yüzyıla ait bir atmosfer yaratılarak, tablolar, duvar halıları, ahşap heykeller ve bir porselen koleksiyonu sergilenmektedir.
Doğa Tarihi Müzesi
Burası, şehrin “Eski Üniversite” semtindedir. Müzede: Etnografik ve endüstriyel koleksiyonlar bulunmaktadır ve ziyaretçilere, zaman içinde heyecan verici bir yolculuk sunmaktadır. Bu tür bir koleksiyon, Fransa’da eşsizdir ve bu koleksiyon içinde 250 bin den fazla obje bulunmaktadır. Müzede, ayrıca geçici sergiler düzenlenmektedir.
Canonniers Museum
Bu müze: Lille şehrinin savunmasında kullanılan askeri malzemelerin sergilendiği bir yerdir. Müzede: 3000 nesne sergileniyor. Bu nesneler: 1777 yılından 1945 yılına kadar toplanan nesnelerdir. Bunlar arasında bulunanlar: toplar, tüfekler, bıçaklardır. Özellikle: Napolyon Bonapart döneminden kalma toplar ilgi çekmektedir.
Jardin Botanique de la Faculte de Pharmacie
2 hektarlık alanda kurulu bu botanik bahçesi: şehirde, Eczacılık Fakültesi tarafından işletilmektedir. 1970 yılında kurulmuştur. Günümüzde, bahçede: 1000’den fazla bitki, 20 tür ağaç ve bunların dışında, çalılar, süs bitkileri, tıbbi bitkiler, parfüm bitkileri bulunmaktadır.
Botanik Bahçesi ve Sera
Burası, 1596 yılında kurulmuş ve Lille şehri, Fransa’da botanik bahçesine sahip ikinci şehir olmuştur. Bahçe, şehrin güneydoğu bölümünde, eski surların, 11 hektarlık bölümünü işgal etmektedir. Burada: çeşitli şekillerde ve boylarda, büyük bir göledi çevreleyen alanda, binlerce bitki bulunmaktadır ve ağırlık güllerdedir. Ayrıca: tropikal bölgelere ait çeşitli bitkiler, seralarda bulunmaktadır.
Jean-Baptiste Lebas Park
3 hektarlık, bu park alanı, Haziran 2006 yılında açılmıştır. Aynı adı taşıyan bulvarla çevrilidir. Park alanı, büyük bir çiçek ve çim alanını içerir. Burada, özellikle çocuklar için çeşitli oyun alanları bulunmaktadır. Hollandalı peyzajcılar tarafından tasarlanmıştır.
